Nowa podstawa programowa wychowania przedszkolnego obowiązuje od 1 września 2026 r. i wprowadza dziewięć obszarów rozwoju dziecka, kompetencje fundamentalne i przekrojowe oraz obowiązkowe doświadczenia edukacyjne.

Termin obowiązywania

Nowa podstawa programowa została wprowadzona Rozporządzeniem Ministra Edukacji z dnia 11 marca 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 378) i obowiązuje od 1 września 2026 r. we wszystkich grupach wiekowych przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych oraz innych form wychowania przedszkolnego.  

Cele i wartości wychowania przedszkolnego

Podstawa programowa kładzie nacisk na wszechstronny rozwój dziecka w sferze poznawczej, społecznej, emocjonalnej, etycznej i fizycznej. Wspiera rozwój ciekawości, kompetencji językowych, matematycznych, cyfrowych i ruchowych, samodzielności, wytrwałości, sprawczości oraz empatii. Wychowanie przedszkolne sprzyja kształtowaniu postaw patriotycznych, dbałości o dobro wspólne i poszanowania innych kultur

Kompetencje fundamentalne i przekrojowe

Kompetencje fundamentalne obejmują:

• językowe – skuteczna komunikacja i rozumienie informacji,
• matematyczne – rozumowanie i praktyczne zastosowanie pojęć matematycznych,
• cyfrowe – bezpieczne i krytyczne korzystanie z technologii,
• ruchowe – rozwój sprawności fizycznej i zdrowych nawyków.
  
  
• Kompetencje przekrojowe to zdolności do działania w różnych sytuacjach, w tym rozwiązywanie problemów, myślenie krytyczne i kreatywne, współpraca, dbanie o innych oraz kierowanie sobą

Dziewięć obszarów osiągnięć dziecka

Nowa podstawa zastępuje dotychczasowe cztery obszary rozwoju dziewięcioma kategoriami:

1. Społeczny – relacje, współpraca, tradycje, role społeczne.
2. Osobisty – emocje, samodzielność, wytrwałość.
3. Językowy – komunikacja, przygotowanie do czytania i pisania.
4. Matematyczny – liczenie, klasyfikowanie, geometria, czas i pieniądze.
5. Przyrodniczy – obserwacja przyrody, eksperymentowanie, odpowiedzialność ekologiczna.
6. Techniczny – konstrukcje, narzędzia, bezpieczeństwo.
7. Cyfrowy – higiena cyfrowa, bezpieczeństwo w Internecie.
8. Artystyczny – muzyka, teatr, plastyka, ekspresja twórcza.
9. Ruchowy – sprawność, koordynacja, zdrowie, aktywność na świeżym powietrzu

Doświadczenia edukacyjne

Nowością są obowiązkowe doświadczenia edukacyjne, które dziecko powinno zdobyć co najmniej raz w roku szkolnym lub w trakcie całej edukacji przedszkolnej. Przykłady obejmują:

• uczestnictwo w wydarzeniach artystycznych (koncerty, teatr, muzeum),
• prowadzenie obserwacji przyrody,
• wysiew i uprawę roślin w grupie,
• przygotowanie wspólnych wyjść i działań społecznych,
• tworzenie własnych zabawek z różnych materiałów,
• planowanie i realizację projektów grupowych, np. zakupy w sklepie, makiety przestrzeni

Organizacja pracy i przestrzeń przedszkola

Podstawa programowa podkreśla uczenie przez działanie i zabawę, codzienną aktywność na świeżym powietrzu oraz przemyślaną organizację przestrzeni wspierającą samodzielność, odpoczynek, twórczość i odkrywanie przyrody. Urządzenia cyfrowe mogą być używane przez nauczyciela wyłącznie w celach dydaktycznych, z zachowaniem higieny cyfrowej, a dzieci nie korzystają z nich samodzielnie

Dokumentacja i wdrożenie

Placówki muszą dostosować programy wychowania przedszkolnego, arkusze obserwacji i plany pracy do nowej podstawy. Nauczyciele obserwują rozwój dzieci w różnych sytuacjach, dokumentują osiągnięcia i współpracują z rodzicami w zakresie wsparcia edukacyjnego. Drukowane pomoce mają charakter uzupełniający, a nie wiodący
Nowa podstawa programowa wychowania przedszkolnego 2026 stawia dziecko w centrum edukacji, kładzie nacisk na sprawczość, kompetencje i praktyczne doświadczenia, a nauczyciel pełni rolę przewodnika i organizatora środowiska edukacyjnego